Het rapport over de voedings- en chronische ziektestatus van Chinese inwoners (2020) toont aan dat het percentage overgewicht bij Chinese volwassenen van 18 jaar en ouder 34,3% bedraagt, met een obesitaspercentage van 16,4%. Samen vormen overgewichtige en obese volwassenen meer dan de helft van de volwassenebevolking. De prevalentie van hypertensie, diabetes en dyslipidemie blijft hoog en neigt naar jongere leeftijdsgroepen.
Gezamenlijk worden deze indicatoren klinisch aangeduid als ‘metabool syndroom’, wat centrale obesitas, insulineresistentie, hypertensie en dyslipidemie omvat, vaak vergezeld door oxidatieve stress en chronische lage-gradige ontsteking.
Waar ligt de oorspronkelijke oorzaak? Een groot deel ervan is te vinden op onze eettafels. We consumeren te veel geïsoleerde witte rijst en witte bloem, terwijl we veel te weinig volkorenproducten en diverse bonensoorten binnenkrijgen.
Beleidstrend: De staat bevordert het verbruik van volkorenproducten
De afgelopen jaren worden volkorenproducten regelmatig genoemd in nationale gezondheidsdocumenten:
- De Voedingsrichtlijnen voor Chinese inwoners (2022) raden een dagelijkse inname aan van 50–150 gram volkorengranen en diverse bonensoorten;
- Het gezondheidsinitiatief ‘Gezond China’ (2019–2030) neemt een verhoogde inname van volkorengranen op in zijn actiedoelstellingen;
- Het Nationaal Actieplan voor Volkorengranen (2024–2035) heeft als doel het aanbod en het verbruik van volkorengranen te vergroten teneinde de voedingsgezondheid en voedselveiligheid van de bevolking te verbeteren;
- Bijna alle voedingsgezondheidsrichtlijnen die in 2024 door de Nationale Commissie voor Volksgezondheid zijn uitgegeven, noemen volkorengranen als aanbevolen ingrediënt.
Daarom is het eten van volkorengranen niet langer een nichegezondheidstrend, maar een nationale consensus over volksgezondheid. Welke voordelen maken volkorengranen zo gewaardeerd?
De voordelen van volkorengranen: koelende en anti-inflammatoire effecten, van de darm tot het hele lichaam
De voordelen van volkorengranen kunnen in vijf aspecten worden samengevat, volgens de logica van hun werking: van de darm naar buiten, tot het gehele lichaam;
-
Stabiliseer de bloedglucose : Volledige granen worden langzaam verteerd met een lage glycemische index, waardoor koolhydraten geleidelijk vrijkomen. Ze helpen de bloedsuikerspiegel te stabiliseren en verbeteren de insulinegevoeligheid.
-
Gewichtsbeheersing : Rijk aan voedingsvezel geven ze een sterke verzadigingswerking en verminderen de totale calorie-inname.
-
Hartbeschermend en vetverlagend : Polyfenolen uit granen remmen de oxidatie van LDL en verbeteren de vasculaire endotheelfunctie, wat tastbare bescherming biedt voor het hart- en vaatsysteem.
-
Voeding van de darmflora en bescherming van de barrièrefunctie : Voedingsvezel fungeert als brandstof voor probiotica. De fermentatie van vezels produceert kortkettingvetzuren (butyraat), die de darmbarrière herstellen en systemische ontstekingen verminderen.
-
Antioxidant en anti-inflammatoir : Actieve stoffen zoals polyfenolen, vitamine E en gamma-oryzanol elimineren vrije radicalen en verlichten oxidatieve stress en chronische ontsteking.
Verlaagd risico op chronische ziekten
Talrijke epidemiologische onderzoeken bewijzen dat een hogere inname van volledige granen samenhangt met lagere risico’s op hart- en vaatziekten, type-2-diabetes en bepaalde vormen van kanker.
Volle granen zijn veel meer dan alleen een middel tegen constipatie. Vanuit de darm reguleren ze het gehele metabolisme door ontsteking te verminderen en fysiologisch evenwicht te herstellen.
Voedingsstoffenrijke lagen die tijdens het malen worden verwijderd: de rijst-aleurone-laag, rijstgevlek en rijstkiem
Bij volle granen is rijst het meest bekende basisvoedsel voor Chinese mensen. Een volledig rijstkorn bestaat uit (van buiten naar binnen): de schil → het pericarp/testa → de aleurone-laag (ook wel 'rijst-aleurone' genoemd) → de kiem → het endosperm. De gepolijste witte rijst die wij eten, bevat alleen nog het zetmeelrijke endosperm na herhaald malen. De voedingsstoffenrijke aleurone-laag en kiem worden als bijproducten verwijderd.
Onderzoek bevestigt dat de gezondheidsvoordelen van volle granen voornamelijk afkomstig zijn van polyfenolen, bèta-glucan, sterolen, anthocyaninen en vezels in de schil en kiem. Bij rijst verdienen drie waardevolle voedingsfracties speciale aandacht:
Rijst aleuronlaag
Ligt direct buiten de endosperm en bevat meer dan 60% van alle voedingsstoffen in de rijstkorn. Rijk aan gamma-oryzanol, ferulzuur, vezels, B-vitaminen, magnesium, zink en andere mineralen wordt het ook wel de 'B-vitaminekluis' van rijst genoemd. Kies rijst die verrijkt is met de aleuronlaag om deze voedingsstoffen te behouden.
Gestabiliseerde eetbare rijstkiemolie
Een mengsel van pericarp, testa, aleuronlaag en kiem dat tijdens het malen van rijst wordt afgescheiden; het kenmerkt zich door een uitzonderlijk hoge voedingsdichtheid. Het bevat rijke hoeveelheden vezels, tocotrienolen (een vorm van vitamine E), plantaardige sterolen en fenolische verbindingen. Bruine rijst behoudt de rijstkiemlaag.
Rijstkiemen
De embryonale kern van de rijst, die nieuwe levenskracht voortbrengt. Rijk aan vitamine E, GABA (gamma-aminobutyric acid), onverzadigde vetzuren en hoogwaardig eiwit. Rijst met behouden kiem of gekeimde bruine rijst behoudt de voedingsstoffen uit de kiem; zuivere rijstkiem levert nog hogere concentraties aan voedingsstoffen.
Snelle naslagtabel voor de drie voedingsrijke rijstfracties
| Fractie |
Belangrijke voedingsstoffen |
Dagelijkse consumptiemethoden |
| Rijst aleuronlaag |
Gamma-oryzanol, ferulinezuur, voedingsvezels, B-vitaminen, magnesium, zink |
Eet rijst met verhoogd aleuronagehalte; neem puur aleuron vezelpoeder of voedingsproducten verrijkt met rijst aleuron grondstoffen |
| Eetbare rijstklef |
Voedingsvezels, vitamine E (tocotrienolen), plantaardige sterolen, fenolen |
Vervang een deel van de witte rijst door bruine rijst; eet direct gestabiliseerde eetbare rijstklef of voedingsproducten versterkt met rijstklef |
| Rijstkiemen |
Vitamine E, GABA, onverzadigde vetzuren, eiwitten van hoge kwaliteit |
Kies voor kiemhoudende rijst of gekeimde bruine rijst; kies puur rijstkiem voor geconcentreerde voeding |
Let op: het bijgevoegde logo vertegenwoordigt de AHAX Mizhentang-productserie, geformuleerd met rijst aleuron, rijstkiem en gestabiliseerde eetbare rijstklef grondstoffen.
Hoe gewone mensen volkorengranen in hun dagelijkse dieet kunnen opnemen
Aanbevolen inname
De Voedingsrichtlijnen voor Chinese inwoners (2022) adviseren 50–150 gram (droog gewicht) volkorengranen en diverse bonen per dag, wat overeenkomt met een derde tot de helft van de totale inname van basisvoedingsmiddelen.
Selectietips – Drie controles
- Controleer of volkorengranen bovenaan de ingrediëntenlijst staan;
- Controleer het percentage volkoreninhoud;
- Controleer op te veel toegevoegde suiker, niet-melkcrème en andere ongewenste toevoegingen.
Richtlijnen voor speciale doelgroepen
Kinderen, ouderen en personen met een gevoelige spijsvertering moeten kleinere porties consumeren en volkorengranen volledig zacht koken. Personen met glutenintolerantie kunnen boekweit, quinoa en bruine rijst kiezen en tarwe en rogge vermijden.
Conclusie
Van wijdverspreide nationale chronische gezondheidsproblemen, tot volkorenproducten die zijn opgenomen in officiële voedingsrichtlijnen, tot subtiel herstel van de darmflora en herstel van systemische balans – negeer volkorenproducten niet louter vanwege hun grove textuur. De fracties die we bijna wegwerpen: rijstaleurone, rijstklef en rijstkiem, bevatten de meest voedzame voedingsstoffen in rijst.
Begin vandaag met een kom bruine rijst, aleuronerijke rijst, kiembehoudende rijst of een kleine portie zuivere rijstaleurone, -kiem of gestabiliseerde rijstklef. Voed uw darmen, en langdurige gezondheid volgt vanzelf.
Actueel nieuws
EN
